Taal:

GWW-bouw

Monitoring_camionette

Permanente monitoring verhindert instorting kaaimuurconstructie

Om Antwerpen te behoeden voor overstromingen en tegelijk de link tussen land en water te versterken, worden de kaaimuren en de waterkering op de rechteroever van de Schelde respectievelijk verstevigd en verhoogd. Ter hoogte van de Ledeganckkaai is dit door de gebrekkige stabiliteit van oude kaaimuurconstructie echter een behoorlijk complexe aangelegenheid. Gezien de impact van de getijdenwerking en het reële instortingsgevaar, wordt ze dan ook permanent gemonitord via een gesofisticeerd totaalstation en geavanceerde 4D-technologie. 

De Antwerpse Scheldekaaien zijn samen 6,8 kilometer lang en worden beheerd door Waterwegen en Zeekanaal (W&Z). Gespreid over een periode van vijftien jaar maakt de meer dan honderd jaar oude betonnen kaaimuur plaats voor een nieuwe, hogere waterkering. Hierbij wordt de oude kaaimuur – een constructie van achttien meter hoog en een kleine tien meter breed, bestaande uit metselwerk op afgezonken stalen caissons – gestabiliseerd, verstevigd of vervangen en aangevuld met diverse soorten waterkering (dijklichamen, mobiele keringen en zelfs gebouwen). Op dit moment nemen Artes Roegiers, Herbosch-Kiere en Hye de oeverconstructies ter hoogte van de Ledeganckkaai onder handen, een van de meest precaire zones omdat de oude kaaimuur er verschuift en kantelt, met een gebrekkige stabiliteit en instortingsgevaar tot gevolg.

2016-07-15-photo-00000006

Geavanceerd monitorings­mechanisme
De instabiliteit van de bestaande kaaimuurconstructie maakt dat er permanente controle nodig is. Bewegingen onder invloed van de getijdenwerking of de werkzaamheden zouden er immers voor kunnen zorgen dat het geheel plots instort. Opdat de bouwheer en de aannemers bij een eventuele verschuiving tijdig en efficiënt kunnen ingrijpen, werd een beroep gedaan op de expertise van GEOxyz. De landmetersafdeling van GEOxyz hanteert hiervoor een geavanceerd monitoringsmechanisme. Topograaf Steven Ryckoort geeft tekst en uitleg: “Allereerst plaatsen we een vast totaalstation met een hoge nauwkeurigheid, en dat op een voldoende grote afstand van de werkzaamheden. Nadien monteren we referentieprisma’s buiten de werkzone en kleine monitoringsprisma’s op elke bolder van de oude kaaimuur. Het totaalstation controleert zijn locatie aan de hand van de referentieprisma’s. Vervolgens worden de monitoringsprisma’s ingemeten en wordt hun actuele positie met behulp van 4D-software vergeleken met de nulmeting van die prisma’s – de positie voor de werkzaamheden, dus. Zo kunnen we nagaan of er al dan niet verschuivingen plaatsvinden en of deze de stabiliteit van de constructie niet te zeer in het gedrang brengen. Dit proces wordt elk kwartier herhaald, 24 op 24 en 7 op 7.”

Automatische alarmering
Door de opgemeten waarden te vergelijken met de waarschuwingswaarden en de alarmwaarden die op voorhand bepaald zijn door Waterwegen en Zeekanaal, schat de 4D-software de situatie automatisch en autonoom in. Als er sprake is van een kritieke toestand, worden de bouwheer en de aannemers meteen verwittigd per mail of via sms. Los van deze alarmeringsfunctie kunnen ze de actuele verplaatsing ook zelf controleren dankzij een gepersonaliseerde login. Dankzij dit waterdichte systeem kunnen alle betrokkenen bijzonder kort op de bal spelen. “Een belangrijk aandachtspunt is de impact van de getijdenwerking, die zich weerspiegelt in de verplaatsing van de kaaimuur. Door de druk van het water beweegt de muur telkens richting land bij hoog water, en weg van het land bij laag water. Dit moeten we uiteraard incalculeren bij de alarmering”, vertelt Steven Ryckoort.

2016-07-15-photo-00000005

Trillingsmeting
Behalve de eventuele bewegingen van de oude kaaimuur worden ook de trillingen die gepaard gaan met het heien van de nieuwe combiwand (het fundament van de nieuwe kaaimuur) opgemeten en nauwlettend in de gaten gehouden. Ze worden op vier verschillende plaatsen geregistreerd – twee op de kaaimuur, een aan het totaalstation en een aan de straat – om ze te allen tijde onder controle te kunnen houden en overlast aan de omliggende woningen te vermijden. “Ook het trillingsmeetsysteem is gekoppeld aan de 4D-software, zodat de bouwheer en de aannemers alles kunnen opvolgen met behulp van één softwarepakket”, aldus Steven Ryckoort. “Het is hoe dan ook prachtig om te zien hoe efficiënt en doeltreffend onze meetapparatuur alle bewegingen kan vaststellen. In combinatie met het Trimble4D-softwareplatform garandeert het gebruiksvriendelijke Trimble S8-totaalstation uiterst nauwkeurige opmetingen. Het systeem werd ons aangeraden en geleverd door Couderé, dat ons uitstekend ondersteunde met zijn toegespitste expertise. Dat alles automatisch verloopt en er dus geen personeel aanwezig moet zijn tijdens de opmetingen, is een enorm voordeel.”

 

Tekst: Tim Janssens   Beeld: GEOxyz